Áp lực đơn hàng và nguyên tắc không thu quá tay

Câu hỏi khó nhất trong khâu thu mật không phải thu thế nào mà là thu bao nhiêu.

Lấy ít quá thì tiếc, lấy nhiều quá thì mất đàn. Và hậu quả của việc lấy quá tay chỉ lộ ra sau vài tháng.

Ước lượng phần dư

Không có công thức, nhưng có cách nhìn.

Nhìn tổng lượng bọng mật so với sức đàn. Đàn đông quân mà bọng ít thì không có gì dư. Đàn vừa phải mà bọng dày thì mới có phần lấy được.

Nghĩ tới quãng phía trước: sau khi thu thì đàn còn mấy tháng có hoa trước khi vào tháng 2 đến tháng 4.

Thu vào cuối tháng 5 đến tháng 11 thì đàn còn thời gian gây lại. Thu sát mùa khó thì phần lấy đi không bù được.

Dấu hiệu đã lấy quá tay

Ngay sau khi thu thì chưa thấy gì, đàn vẫn hoạt động bình thường vài tuần. Đây là chỗ đánh lừa nhiều người.

Vấn đề lộ ra khi vào tháng 2 đến tháng 4: lượt ong ra vào giảm mạnh dù trời nắng, ong về ít mang phấn, chúa giảm đẻ.

Nặng hơn thì thấy ong thợ kéo ấu trùng ra ngoài. Đó là đàn tự cắt bớt miệng ăn để sống.

Tới lúc đó thì cho ăn cũng chỉ cứu vãn phần nào, đàn khó về lại như cũ trong năm đó.

Vì sao khó nhận ra hậu quả

Khoảng cách thời gian. Thu vào cuối tháng 5 đến tháng 11, hậu quả hiện vào tháng 2 đến tháng 4 — cách nhau vài tháng.

Người mới thường không nối được hai chuyện đó với nhau, nên đổ cho thời tiết hoặc cho giống.

Đây là lý do ghi chép quan trọng: có sổ thì mở ra thấy ngay tổ nào đã bị thu bao nhiêu, và tổ đó có suy nặng hơn tổ khác không.

Ở Sano Bee, lượng thu của từng tổ đều được ghi lại để đối chiếu vào cuối mùa khó.

Nguyên tắc an toàn

Không chắc thì lấy ít lại. Mật để trong tổ không hỏng, mà đàn thì được lợi.

Thà bỏ một đợt thu còn hơn để một đàn suy. Đàn là tài sản, mật chỉ là hoa lợi. Mất một đợt thu thì năm sau vẫn còn cơ hội, nhưng mất một đàn thì phải gây lại từ đầu.

Với đàn nào còn nghi ngờ thì để nguyên năm đó, sang năm sau đàn khoẻ hơn thì thu được nhiều hơn.

Người bán tổ hứa sản lượng cao thường tính theo cách thu cạn. Nghe hấp dẫn nhưng làm theo là mất đàn.

Những chỗ người nuôi hay vấp

• Thu cạn để được nhiều trong năm đầu
• Thu đều tay ở mọi tổ mà không phân biệt sức đàn
• Không ghi lại lượng thu nên không đối chiếu được

Câu hỏi thường gặp

Đàn bị vắt kiệt có cứu được không?

Cho ăn đều và để yên thì nhiều đàn qua được, nhưng mất cả năm để hồi.

Thu ít thì có phí không?

Không. Phần để lại giúp đàn khoẻ, năm sau cho nhiều hơn.

Có nên thu đều tay mọi tổ không?

Không. Mỗi tổ một sức, phải nhìn từng tổ mà quyết.

Người mua tổ hứa sản lượng cao thì sao?

Nhiều trường hợp là tính theo cách thu cạn. Nên hỏi lại họ thu thế nào.

Ở Sano Bee thu bao nhiêu?

Chỉ phần dư rõ ràng, và ghi lại lượng thu từng tổ để đối chiếu cuối mùa.